سرگال: پہ اوگانستانا امنئ پٹ و پول

 شہ اوگانستانئ مھلوکان گیش شہ چار دھہ انت کہ امنئ ماحول  ہ آوان جیئگی انت۔ بہ دنیا بہ عالمین بھران بازین بدل بیگ دیستگ بیت، سارتین جنگ الاس بوتگیت لھتین گیردیمرئوکین و پش کپتگین مُلکانی کئسمت گشت و لھتین دیم بہ دیمرئی مُلک بہ دیمرئوکین مُلکانی پانادا ھور بوتنت و لھتین کہ نوک آزات بوتگنت شہ دنیائ تندروئین معیشیت بدل بیگا انت۔ مگہ چیزئ کہ نہ گشت اوگانستانئ استمانئ کئسمت و تکدیر انت کہ ھر کترہ ھون ریچیانا دیستہ یک عادین ھبرئ بوتگیت۔ گہ وختئ گیسویین جنگ، گہ وختئ گیرمُلکین پوجیانی آیگ رندا ٹکر، گہ وختئ سک گیرین حکومتانی ظلم و کاروائی، ایش مُچ پہ آوان مقدر بوتگنت۔ ۲۰۰۱ گڈسرا بہ آمریکہ سروکیا بہ دھشت گردیئ حلاپا جنگ بناہ بوتیت و طالبانی حکومت شگون بوت، چُنت رندا کانونین حکومت سَک بوتیت رندا  ہمت کین وھدہ بہ ۲۰۱۴ گڈسرا آمریکہ سیائگا ناتوئ پوجی یک مزنئن کچانہ شہ اوگانستانا پہ دوارگ شوتنت و کمین کچانہ منتیت۔ رندا شہ آی طالبانی ھلگر گیش بوتنت و بری ھلگران اوگانئ حکومت سیکورٹین فورس و کارکنوک و عامین شھروندانی نشان گرگ و کشگ ھر روچ رادگ انت۔ گڈسرا بہ دیمئ سالئ  آمریکہ راستامین وڑئ گون طالبان گپ و ترانا بناہ کرت و طالبانی مڑوک گون اوگانئ حکومتا پہ گپ و تران کنگا رد بہ رد انکار کنگا اتنت۔ بہ قطر ای گپ و تران بناہ بوت و چُنتی راوند دیما شوت و تہ تفاھمئ مرحلہ نزیک بوت، رندا ای سلسلہ یک دم پروشت، صدر ٹرامپ ای مُچین کاروائیانا یک سر رد کرت یک وجہ ایش ات کہ طالب بہ ایشی جاگہ کہ ھلگرانا وتیانا بند بکننت رد بہ رد رادگ ساتتنت و بری نیاما آمریکہ یک سپاھی ھم کشتگ بوت۔ بہ ھر حال تشددا نہ اوشتارینتنت مگہ نون اوشکتگ بیت کہ نوکین کوشست رادگ انت و بہ مسکو آمریکہ، چین، روسیہ و پاکستانئ نمایندگانی نیاما چُنت روچ دیمترا خیالانی بدل کنگئ دیوان بوتیت و ایشی سرا تپاک کرتنت کہ پہ امنئ برجا بیگا بیدئ گپ و ترانا دیگہ راھئ نہ انت و ھور ایشی احساس بوت کہ طالب و آمریکہ نیاما گپ و ترانئ سلسلہ کہ پروشتئیت پھدا باید انت بناہ بیت۔ ای حبر یاتئ وڑ انت کہ بہ روسیہ ای گپ و تران وھدہ بوت کہ چین بہ اوگانستانئ تھا گون لھتین حلقہ ان گپ و تران کنگی اتمگہ شہ گجام وجئ اوشتات۔ بیدئ گجام نامئ گرگا شہ احوالکارانی حالان ای ھبر تئنک بوتیت۔ کمین اوشتات باز پھدا بناہ بوتیت۔ شہ حالانی دیما، سدر غنی حیال بدل و آ پہ ای گپ و ترانا پہ ھور بیگا تیار نہ وت ای ھبر کنفیوژن ات کہ آیا اشرف غنی حیال بدل بوتیت ؟ یا دیوانئ معطل کنگا گشتگیت۔ ھمی وڑا ای ھبر ھم اوشکتگ بوتگیت کہ بہ اوگانستانا لھتین اھمین شخصیت گون  ین پہ گپ و ترانا تیار انت کہ شہ آوان یکئ گئوستگین سدر حامد کرزئ ھم ھور انت۔ آی راستامین وڑئ گون طالبان ھبر دیگئ نیمہ دار انت و دیما ھم بہ مسکو گون طالبانی گپ و ھبرا ھم ھور بوتگیت۔ ای ھبر ھم اوشکتگ بیت کہ اوگانستانئ سدر اشرف غنی پہ ای وڑئ گپ و ترانا تیار نہ ات کہ بہ آی اوگانستانئ قیادت ھور مہ بنت و نون آ ھم وتی نمایندگا بہ چین دیم داتگیت و بہ ایشی یک وجئ گشتگ بوتگیت کہ نون شہ ای تشددان بہ تنک اتگنت پہ چہ کہ تاناکا امبرانی ھشت ھزار عامین شھروند کشتگ بوتگنت و نون مُچین نیمگ شہ ھون ریچیان بری کچانہ بیزار بوتگنت و لوٹنت کہ ھر وڑئ کہ بوتہ امن و امان برجا بیت۔ ھمی وڑا لھتین کنفیوژن و تضادئ ماحول ھم دیستگ بیت۔ بہر حال بہ اوگانستانا بہ امنئ برجا بیگا ماحول سازگار بوتگیت۔ شہ ایشی دیگہ جوانین ھبرئ چی بوتگ کنت؟