ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਨਵੀਂ ਊਰਜਾ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ 

ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਸੋਲਰ ਅਲਾਇੰਸ (ਆਈ.ਐਸ.ਏ) ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਭਾ, ਦੂਜੀ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਰਿਮ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (ਆਈ.ਓ.ਆਰ.ਏ) ਦੇ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਬੈਠਕ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਗਲੋਬਲ ਰੀ-ਇਨਵੇਸਟ ਮੀਟ ਐਂਡ ਐਕਸਪੋ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਵੱਲੋਂ ਤਿੰਨਾਂ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਉੱਨਤ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਭਾਈਚਾਰੇ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਭਰ ਵਿਚ ਭਾਰਤੀ ਊਰਜਾ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨਾ ਸੀ।
ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵੀ ਪੁਨਰ-ਨਿਵੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਆਈ.ਐੱਸ.ਏ. ਦੇ ਭਾਈਵਾਲ ਊਰਜਾ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਮੀਟ ਐਂਡ ਐਕਸਪੋ ਨੇ 77 ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ 20,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ 40 ਮੰਤਰਾਲਾ ਪੱਧਰ ਦੇ ਸਨ। ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਸਾਂਝੇ ਰਾਸ਼ਟਰਾਂ, ਬਹੁ-ਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਵਿਸ਼ਵ ਫੰਡਾਂ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। 2018 ਦੇ ਮੁੜ-ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਨੌਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਫਰਾਂਸ, ਅਮਰੀਕਾ, ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ, ਯੂ.ਕੇ, ਫਿਨਲੈਂਡ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ ਵਰਗੀਆਂ ਮੋਹਰੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਈ.ਐਸ.ਏ ਦੇ ਸੰਸਾਰਕ ਸੋਲਰ ਪਾਵਰ ਸਪੇਸ ਵਿਚ ਨਿਭਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਈ.ਐਸ.ਏ ਜਲਵਾਯੂ ਨਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਕ ਮੰਚ ਹੈ। ਇਹ ਉਹ ਤੋਹਫਾ ਹੈ ਜੋ ਅਸੀਂ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ, ਗਠਜੋੜ ਓਪੇਕ ਵਿਸ਼ਵ ਲਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।” ਸੋਲਰ ਊਰਜਾ ਉਹ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏਗਾ ਜੋ ਅੱਜ ਤੇਲ ਦੇ ਖੂਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਯੂ.ਐਨ. ਦੇ ਸੈਕਰੇਟਰੀ ਜਰਨਲ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਯੂ.ਐੱਸ. ਲਈ ਆਈ.ਐਸ.ਏ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਲਈ ਇਕ ਗਵਾਹ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਈ.ਓ.ਆਰ.ਏ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਊਰਜਾ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਇਕੋ ਜਿਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। 2030 ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਨੇ ਗੈਰ-ਜੈਵਿਕ ਊਰਜਾ ਸਰੋਤਾਂ ਰਾਹੀਂ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਪਾਵਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 2022 ਤੱਕ ਅਸੀਂ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ 175 ਜੀ.ਡਬਲਯੂ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ। ਇਸ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਿਆ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਪ੍ਰਸਤਾਵ “ਇਕ ਵਿਸ਼ਵ, ਇਕ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਇਕ ਗਰਿੱਡ” ਦਾ ਸੀ।
ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸੈਕਟਰੀ ਜਨਰਲ ਐਂਟੋਨੀਓ ਗੁਟਰੇਸ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀ ਹੁਣ ਸਿੱਧੀ ਇਕ ਧਮਕੀ ਬਣ ਗਈ ਹੈ। “ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਗਵਾਹ ਹਾਂ। ਜਦਕਿ, ਅਸੀਂ ਹਜੇ ਵੀ ਮਿਥੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਿੱਛੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।”
ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਇਕ ਦੁਨੀਆ, ਇਕ ਸੂਰਜ, ਅਤੇ ਇਕ ਗਰਿੱਡ ਦੀ ਇਕ ਹੋਰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਭਵ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਹਾਸਿਲ ਕਰ ਲਵਾਂਗੇ।”
21 ਮੁਲਕਾਂ ਨੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਬਾਰੇ ਦਿੱਲੀ ਐਲਾਨਨਾਮੇ ਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਹੈ ਜੋ ਆਈ.ਓ.ਆਰ.ਏ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਰਾਜਾਂ ਵਿਚ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਦੀ ਵਧ ਰਹੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ, ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਖੇਤਰ ਲਈ ਇਕ ਆਮ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਏਜੰਡੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਪੱਖ ‘ਚ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਦਿੱਖ-2022 ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਲਗਭਗ $ 76 ਬੀਲੀਅਨ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ; ਜਿੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ ਜਨਤਕ ਧਨ ਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਹਕੀਕਤ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਲਈ ਨਿਵੇਕਲੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ। ਸਾਫ਼ ਸੁਥਰੀ ਊਰਜਾ ਦੇ ਮਿਆਰੀਕਰਨ ਲਈ ਰਣਨੀਤਕ ਗਲੋਬਲ ਭਾਈਵਾਲੀ, ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਪਹੁੰਚ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅਦਾਇਗੀਆਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨਾ ਇੱਕ ਲੰਬਾ ਮਾਰਗ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜਲਦ ਰਾਜਨੀਤਕ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਅਫਰੀਕਾ ਸਮੇਤ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਜਲਵਾਯੂ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਸਮਰੂਪ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ। ਭਾਰਤੀ ਨਵੀਨੀਕਰਨਯੋਗ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ 2015 ਤੋਂ 2018 ਤੱਕ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ 81 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਧਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦਾ ਟੀਚਾ 2030 ਤੱਕ 40 ਫ਼ੀਸਦੀ ਗੈਰ-ਖਣਿਜ ਊਰਜਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ 2022 ਤੱਕ 175 ਜੀ.ਡਬਲਿਊ. ਦੀ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਨਾ ਸਿਰਫ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਹੋਵੇਗੀ ਬਲਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਯੋਗ ਵੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਲਈ ਇਕ ਵੱਡਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਵਾਧੇ ਲਈ ਇਥੇ ਆ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।