ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੀ ਮਾਲਦੀਵ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਯਾਤਰਾ

 ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਇਬਰਾਹਿਮ ਮੁਹੰਮਦ ਸੋਲੀਹ ਨੇ ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕੀ। ਸਹੁੰ ਚੁੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿਚ ਗਾਲੋਲਹੂ ਸੀਨੀਅਰ ਸਿਆਸੀ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਸੰਸਦ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਿਚ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ, ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਅਤੇ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਹਸਤੀਆਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਸਾਲੀਹ ਦੇ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕ ਸਮਾਗਮ ਵਿਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਲਈ ਮਾਲਦੀਵ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫੇਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਫੇਰੀ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮੰਤਵ ਨੂੰ ਮਾਲਦੀਵ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ।

ਮਾਲਦੀਵ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਅਬਦੁੱਲਾ ਮਸੀਹ ਮੁਹੰਮਦ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਇਕ ਦਿਨਾ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੇ ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੋਲੀਹ ਨਾਲ ਦੁਵੱਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਸਹੁੰ ਚੁੱਕਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੋਲੀਹ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਠਕ ਸੀ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੁਵੱਲੀ ਦੌਰੇ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਬੈਠਕ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੋਲੀਹ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਨੂੰ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਭਵਿੱਖ ‘ਚ ਸਰਕਾਰੀ ਦੌਰੇ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੋਲੀਹ ਨੇ ਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਦੌਰੇ ਲਈ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੇ ਸੱਦੇ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਅਤੇ ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਵਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰੇਗਾ।

ਇਹ ਗੱਲ ਧਿਆਨਦੇਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 2013 ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਕਾਸ ਭਾਈਵਾਲੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪੈਂਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਦਾ ਝੁਕਾਅ ਯਾਮੀਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਚੀਨ ਅਤੇ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਵੱਲ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਸੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸੋਲੀਹ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮਾਲਦੀਵ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਆਰਥਿਕ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਕ ਮਦਦਗਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਾਲਦੀਵ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਆਪਣੇ ਵਾਅਦੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹਨ।

ਦੋਵੇਂ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਏ ਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋਵਾਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਆਗੂ ਵੀ ਜਨਤਾ ਨਾਲ ਜਨਤਕ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਮੁਲਕਾਂ ਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਵੀਜ਼ਾ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ। ਆਪਣੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਦੌਰਾਨ ਦੋਵੇਂ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਹਿੰਦ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਅਤੇ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਨੂੰ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ। ਸਾਂਝੇ ਬਿਆਨ ਵਿਚ, ਦੋਵਾਂ ਨੇਤਾਵਾਂ, ਆਪਣੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚ, ਇਸ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗ ਵਧਾਉਣ ਲਈ,ਪ੍ਰਤੱਖ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ।

ਸਿਤੰਬਰ 2018 ਵਿਚ ਮਾਲਦੀਵ ਵਿਚ ਹੋਈਆਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵਿਚ ਸ਼੍ਰੀ ਇਬਰਾਹਿਮ ਮੁਹੰਮਦ ਸੋਲੀਹ ਦੀ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਹੁੰ-ਚੁੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮੋਦੀ ਦੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋਣ ਨਾਲ ਹੁਣ ਇਹ ਉਮੀਦ ਜਗੀ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਮਾਲਦੀਵ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧ ਹੁਣ ਬਿਹਤਰ ਹੋਣਗੇ। ਕੁਝ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਹੁਣ ਵੇਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪਿਛਲੀ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਲਏ ਗਏ ਕੁਝ ਨੀਤੀਗਤ ਫੈਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਰਾਹਤ ਕਾਰਜਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਦੋ ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਯਮਨ ਸਰਕਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਾਲਦੀਵ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਕ ਸਮਝੌਤਾ ਫਿਰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣ ਦੇ ਕੋਰਸ’ਤੇ ਮਾਲੀ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਮਹਿੰਗਾ ਘਰ ਉਸਾਰੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਇਕ ਰੱਦ ਸਮਝੌਤਾ ਫਿਰ ਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵਿਵਾਦਗ੍ਰਸਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦਾ ਹੱਲ ਵੀ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਦੋਵਾਂ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਸੰਬੰਧ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣਦੇ ਹਨ।