บทวิจารณ์เรื่อง “ความสัมพันธ์ อินเดีย-อาเซี่ยน กระชับแน่น”

 การเชื่อมต่อของอินเดียกับอาเซี่ยนและย่านมหาสมุทรอินเดีย-แปซิฟิกได้รับการขับเคลื่อนยิ่งขึ้นติดตามมาจากการแถลงนโยบาย“มองตะวันออก”โดยนายกรัฐมนตรีนเรนทร์ โมดี ณ การประชุมสุดยอดครั้งที่ 12 ระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย และการประชุมสุดยอดเอเชียตะวันออก ครั้งที่ 9 ในเมียนมาร์ เดือนพฤศจิกายน 2557 ทั้งนี้เป็นครั้งที่สี่ที่นายกรัฐมนตรีโมดีมีการเชื่อมต่อดังกล่าว ณ เวทีที่สำคัญนี้

  ณ การประชุมสุดยอดครั้งที่ 15 ระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย นายโมดีและผู้นำอาเซี่ยนได้ทบทวนกิจกรรมที่เป็นการระลึกถึงที่ดำเนินในปี 2560 เพื่อเป็นที่ระลึกครบ 25 ปีแห่งความเป็นคู่เจรจาของอินเดียกับอาเซี่ยน และขอบข่ายในวงกว้างแห่งความร่วมมือระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย รอบด้าน

   อินเดียกับอาเซี่ยนมีกลไกการเจรจา 30 ประเภทซึ่งประชุมกันอย่างสม่ำเสมอ เช่น การประชุมสุดยอด การประชุมระดับรัฐมนตรี 7 ประเภท ในด้านการต่างประเทศ การพาณิชย์ การท่องเที่ยว การเกษตร สิ่งแวดล้อม พลังงานหมุนเวียน และการโทรคมนาคม   รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการต่างประเทศ (ดร.)  พลเอก วี.เค. สิงห์ (นอกราชการ)ได้เข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ ระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย และการประชุมรัฐมนตรีกระทรวงการต่างประเทศ เอเชียตะวันออก เดือนสิงหาคม 2560 ในกรุงมนิลา ฟิลิปินส์   นายสุเรศ ประภู รัฐมนตรีกระทรวงการพาณิชย์ได้เข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีเศรษฐกิจ อาเซี่ยน บวกการปรึกษาหารือ อินเดีย ที่จัดขึ้นในกรุงมนิลา ฟิลิปินส์ เดือนกันยายน ตรงที่รัฐมนตรีย้ำยืนยันข้อผูกพันต่อการกระชับความร่วมมือด้านเศรษฐกิจให้แน่นแฟ้น

   นื่องในการเยือนต่างประเทศเป็นครั้งแรกในฐานะ รัฐมนตรีกระทรวงกลาโหมนางนิรมล สีตารามัณ   ได้เข้าร่วมการประชุมรัฐมนตรีกระทรวงกลาโหมอาเซี่ยน ครั้งที่ 4 บวกซึ่งจัดขึ้น ในกรุงมนิลา เดือนที่แล้วนางนิรมลฯ ตอกย้ำท่าทีการอดทนที่จุดศูนย์ของอินเดีย ต่อเรื่องการก่อการร้ายและรับรองบทบาทของเวทีระหว่างประเทศและระดับภูมิภาคในการต่อสู้อันตรายนี้

  ด้านการค้า— ปริมาณการค้าระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย อยู่ที่ 71 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ ระหว่างปี 2559-60 และประกอบเป็นที่ร้อยละ 10.85 ของการค้ารวบยอดของอินเดียกับโลก  การลงนามในความตกลงเพื่อความเป็นหุ้นส่วนทางเศรษฐกิจระดับภูมิภาคโดยสมบูรณ์ แต่เนิ่นๆจะส่งเสริมการค้าและการลงทุนของเรากับภูมิภาคนี้

 ในระหว่างสามปี่ผ่านมา ผู้นำระดับยอดของอินเดีย เช่น ประธานาธิบดี รองประธานาธิบดี และนายกรัฐมนตรี ได้เดินทางไปเยือนประเทศสมาชิกอาเซี่ยนทั้งหมด 10 ประเทศ  ทั้งนี้แสดงว่าอินเดียให้ความสำคัญต่อความสัมพันธ์กับภูมิภาคอาเซี่ยน และเป็นนิมิตหมายแห่งข้อผูกพันของอินเดียต่อการกระชับความสัมพันธ์กับรัฐสมาชิกอาเซี่ยนเป็นพิเศษ  แน่ละ การดังกล่าวนี้ เป็นการเปลี่ยแปลงในเชิงรุกในแนววิธีเข้าสู่ภาคพื้นนี้ภายหลังการละเลยโดยเทียบเคียงมาเป็นเวลาแรมปี ซึ่งส่งผลกระทบต่อผลประโยชน์ของอินเดีย ในภูมิภาคนี้ โดยการให้ชัยชนะอย่างง่ายดายแก่จีน

 การเยือนของนายกรัฐมนตรีมีขึ้นในปีทีมีเหตุการณ์สำคัญ เพราะเรากำลังฉลองครบ 25 ปีแห่งความเป็นคู่เจรจา ระหว่างอาเซี่ยน-อินเดีย  15 ปีแห่งการมีส่วนร่วมระดับการประชุมสุดยอด และ 5 ปีแห่งความเป็นหุ้นส่วนทางยุทธศาสตร์กับอาเซี่ยน  นอกรอบการประชุมสุดยอดอาเซี่ยน นายกรัฐมนตรีโมดี ยังมีการประชุมทวิภาคีกับประธานาธิบดีฟิลิปปินส์ นายดูเตอร์เต ประธานอาเซี่ยนคนปัจจุบัน นอกจากนั้นนายโมดียังได้พบประธานาธิบดีสหรัฐฯ นายโดนัลด์ ทรัมพ์ และนายกรัฐมนตรีบี่ปุ่น ชินโซะ อาเบะ

 ภูมิภาคอาเซี่ยนพร้อมด้วยอินเดียมีประชากรรวมกันที่ 1.85 พันล้านคน หรือหนึ่งส่วนสี่ของประชากรโลก และมีผลิตภัณฑ์มวลรวมร่วมกันที่กว่า 3.8 ล้าน ล้าน เหรียญสหรัฐฯส่งผลให้มีช่องว่างทางเศรษฐกิจที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งในโลก   การลงทุนจากอาเซี่ยนในอินเดียระยะ 17 ปีที่แล้ว มีมูลค่ากว่า 70 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือคิดเป็นร้อยละ 17 ของการลงทุนทางตรงจากต่างประเทศของอินเดีย ส่วนการลงทุนจากอินเดียในอาเซี่ยนในระหว่างช่วงเดียวกัน มีมูลค่ากว่า 40 พันล้านเหรียญสหรัฐฯ

 การค้าและการลงทุนทวิภาคีระหว่างอาเซี่ยน-อินเดียยังคงแข็งขันและมีขอบขายที่จะขยายออกไปอีก เมื่อเพ่งเล็งที่พลวัตแห่งเศรษฐกิจอินเดียและของอาเซี่ยน นอกจากนี้ยังมีศักยภาพที่ใหญ่หลวงในการเพิ่มพูนความร่วมมือด้านเศรษฐกิจกับประเทศอาเซี่ยน

อินเดียสนับสนุนเอกภาพและความเป็นส่วนกลางของอาเซี่ยนในสถาปัตยกรรมด้านความมั่นคงระดับภูมิภาค โดยเฉพาะได้ทำการริเริ่มหลากหลายในการสร้างขีดความสามารถเพื่อบูรณะภาพของอาเซี่ยนโดยการเจาะลึก กัมพูชา ลาว พม่า และเวียดนาม  อินเดียมีกองเงินทุนช่วยเหลือ 3 กอง ได้แก่ กองเงินทุนความร่วมมือ อินเดีย-อาเซี่ยน ในวงเงิน 100 ล้านเหรียญสหรัฐฯ กองเงินทุนเขียว อาเซี่ยน-อินเดีย และกองเงินทุนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีอาเซี่ยน-อินเดีย

การเพิ่มพูนการเชื่อมต่อทางกายภาพ ทางดิจิตอล และทางเศรษฐกิจตลอดทั้งการติดต่อระหว่างประชาชนเป็นจุดรวมแห่งความร่วมมือของอินเดียกับอาเซี่ยน  การดังกล่าวนี้จะกระชับฐานความมั่นคงทางการเมืองเศรษฐกิจ และสังคม-วัฒนธรรมแห่งการเชื่อมต่อของอินเดียกับอาเซี่ยน

Script: Dipanjan roy chaudhury,Diplomatic Correspondent